İki kesri toplayın, çıkarın, çarpın veya bölün; sonucu en sade hâliyle ve ondalık değeriyle birlikte görün.
Hesaplamalar yerel olarak yapılır; değerleriniz sunucuya gönderilmez.
1/2 + 1/3 işleminin sonucu 5/6, yani yaklaşık 0,83333333’tür. Çarpma 2/3 × 9/4 = 3/2 yani 1,5 verir, bölme 5/8 ÷ 5/16 = 2/1 verir ve 3/4 − 5/6 işlemi −1/12 eder.
Toplama ve çıkarma iki kesri ortak paydaya getirir: 3/4 − 5/6 işlemi 9/12 − 10/12 = −1/12 olur. Çarpmada paylar payla, paydalar paydayla çarpılır; bölmede ikinci kesrin tersiyle çarpılır. Her sonuç, payın ve paydanın en büyük ortak bölenine bölünerek sadeleştirilir ve işaret payın üzerinde tutulur.
Pay ve payda tam sayı olmalıdır; paydası 0 olan kesir kabul edilmez, çünkü böyle bir kesrin değeri yoktur. Payı 0 olan bir kesre bölmek de tanımsızdır ve kabul edilmez. Ondalık satır gösterim için yuvarlanır, bu yüzden 5/6 değeri 0,83333333 görünür, oysa rakamlar sonsuza kadar tekrar eder.
Pay ve paydaları tam sayı olarak girin: 1/2 + 1/3 = 5/6 (≈ 0,83333333). Tam sayılı kesirleri önce bileşik kesre çevirin: 2 1/4 = 9/4. Toplama ve çıkarma ortak payda kullanır (3/4 − 5/6 = −1/12), çarpma düz yapılır (2/3 × 9/4 = 3/2), bölme ise ikinci kesrin tersiyle çarpar (5/8 ÷ 5/16 = 2). Sonuç her zaman sadeleştirilir; ondalık değer yuvarlanmıştır, kesin değer gerektiğinde kesri kullanın.
| Girdi | Sonuç |
|---|---|
1/2 + 1/3 | 5/6 → 0.83333333 |
3/4 − 5/6 | -1/12 → -0.08333333 |
2/3 × 9/4 | 3/2 → 1.5 |
5/8 ÷ 5/16 | 2/1 → 2 |
1/3 + 1/6 | 1/2 → 0.5 |
Önce bileşik kesre çevirin: tam sayıyı paydayla çarpıp payı ekleyin, yani 2 × 4 + 1 = 9 ve 9/4 yazın. Bileşik bir sonucu yeniden tam sayılı kesir olarak okumak için bölün: 3/2, 3 ÷ 2 demektir; bölüm 1, kalan 1 olduğundan 1 1/2 eder.
Evet. İki taraf da en büyük ortak bölene bölünür; bu yüzden 2/3 × 9/4 işlemi 18/12 verir ve 3/2 olarak gösterilir, 1/3 + 1/6 ise 1/2 görünür. Sonuç tam sayıysa 2/1 gibi payda 1 kalır, böylece bölmenin tam olduğu anlaşılır.
Sonucun tam olması gerekiyorsa kesirde kalın; 5/6 ondalık olarak tam yazılamaz, bu yüzden tarif ya da ölçü ayarlarında kesir daha uygundur. Değerleri hızlıca karşılaştırmak veya başka bir araca girmek için ondalık pratiktir, ancak gösterilen değerin yuvarlandığını unutmayın.